بر اهل اللّه و ويرانى بلاد و پريشانى عباد بر امرى همّت نمىكماشتند نه از خداوند عالم شرم و نه از رسول اكرم ص آزرم كردندى و همواره دمار از روزكار صغير و كبير و برنا و پير برآوردندى علماء جاهل و امراء عاقل را بر دانايان دين و علماء حق كزين ترجيح نمودندى و عداوت اولياء و بغض طالبان طريق هدى چون ساير فرائض بر خود واجب و لازم فرمودندى چون در روز ازل خالق لم يزل به حكمت بالغه خود آن ذات كامل الصّفات را جهة رفع ظلم ظالمان و دفع فساد مفسدان ذخيره نموده و طينت آن مظهر كرامات را با آب حكمت و شجاعت و عفت و عدالت مخمر فرموده و براى زدودن كدورات از مرآت خاطر آزادكان و دستكيرى افتادكان حضرت جلّ و علا وديعت كرده و در مهد جلال و جمال چندين هزار سال دايهء اكرام و افضال پرورده بود لاجرم در زمان اندك جميع مخالفان دين و دولت را برانداخت و منافقان ملك و ملّت را از كشور ايران نابود و معدوم ساخت هو السّلطان السّلاطين و قهرمان الماء و الطين شهريار الاعظم الاعدل ملوك العرب و العجم ناصر دين مبين و حامى ملّت سيّد المرسلين شمس الدّولة و الدّين و الدّنيا ذو الجود و المجد و العلا المؤيد الموفق الوافق باللّه الباذل العادل المجاهد فى سبيل اللّه بيت به دانش خسرو ملك معانى * به بينش كاشف سبع المثانى جهان‌دار و جهان‌آرا و عادل * سليمان‌فر و لقمان‌راى و كامل جهاندارى كه عقل و فهم آدم * ز ادراكش نمىارزد زدن دم ابو المظفر السّلطان ابن السّلطان ابن السّلطان الخاقان ابن الخاقان ابن الخاقان السّلطان محمّد شاه غازى خلّد اللّه ملكه و سلطانه الى يوم الدين اميد از كريم كريم و لطف حضرت قديم بر وفق آرزو و تمناى جان زنده‌دلان آن مهر سپهر خلافت و سرو بوستان سلطنت در بساط زمين و بسيط زمان تابنده و خرامنده باد الى يوم المعاد به حق محمّد ص و آله الامجاد نظم چه بهتر مرد را از يادكارى * كه بعد از وى بماند روزكارى چون خرد باوفا از روى صدق و صفا بدين بشارت اشارت نمود ديدهء دل روشن و فضاى خاطر چون كلشن كشت توفيق اتمام از حضرت ملك علّام درخواسته آمد انّه على ذلك قدير و بالإجابة جدير پوشيده نماند كه چون اين كتاب غرابت انتساب از ممكن غيب به وضع مرغوب جلوه‌كر آمد لاجرم تاريخ آغاز و انجام آن لفظ مرغوب برآمد و ذكر ديار و بلاد و احوال اشخاص به ترتيب حروف تهجّى مقرّر شد و عرض و طول و بودن هر ملك و بلد از كدام اقليم مذكور نمود و مشتمل كردانيد بر يك سير و بيست و هشت كلشن و يك بهار الاعانة و التوفيق من الملك الجبّار سير در مقدّمات ترتيب اين بوستان در بيان بعضى مطالب كه مناسب آنست بر راى معرفت‌پيراى ارباب دانش مخفى و مستور نخواهد بود كه از كتب محققان بلاغت‌نشان معلوم و از تقرير دلپذير سيّاحان معرفت بيان مفهوم مىكردد كسى كه بر و بحر كيتى را بطريق تفصيل ديده باشد مشخص نكرديده و نيز شخصى كه ديار عالم و امصار بنىآدم را جزو جزو شنيده باشد به نظر نرسيده كويا آيهء وافى هدايه انّ أَرْضُ اللَّهِ واسِعَةً * بر اين مطلب ايمائى دارد و حديث بساط و خبر شهر جابلقا و جابلسا و اماكن ياجوج و مأجوج مقوّى مدّعا است و نيكى دنيا كه مشهور بارض جديد است اكثر بلاد آن كشور به نظر سكّان اقاليم سبعه نيامده و همچنين مدينهء نسا و جزيرهء خضرا و قلعه نحاس و باغ ارم كه از بناهاى شدّاد است منظور هركس نشده آرى جمعى كثير و جمعى غفير از طوائف امم از فرق بنىآدم به حكم آيهء شريفهء سِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَانْظُرُوا كَيْفَ بَدَأَ الْخَلْقَ در عالم سياحت نموده‌اند و طريق تحقيق اكثر معمورهء كيتى را بر سبيل اجمال پيموده‌اند و با كروه انبوه و قوم دانش‌پژوه مجالست و معاشرت كرده‌اند و لوازم تحقيق در استعلام مذاهب و مشارب و استفهام اديان ايشان سعى بليغ بجاى آورده‌اند مورّخان بلاغت‌نشان و مؤلّفان فصاحت بيان در كتب خود ذكر نموده‌اند و ابواب عرض و طول